Patriotyzm - nacjonalizm - ojkofobia w myśli Rogera Scrutona

Abstract

Celem artykułu jest prezentacja poglądów Rogera Scrutona w kwestii patriotyzmu i dwóch postaw zagrażających właściwemu umiłowaniu ojczyzny: nacjonalizmu i ojkofobii. Patriotyzm w ujęciu Scrutona oznacza poczucie lojalności wobec ludzi zamieszkujących pewne terytorium, podzielających wspólną kulturę, obyczaje i historię. Tak rozumiane poczucie lojalności narodowej jest z natury rzeczy pokojowe i stabilizuje praktykę demokratyczną. Obok patriotyzmu, Scruton wyróżnia jeszcze dwie inne postawy: uwielbienia oraz niechęci wobec własnego narodu. Ta pierwsza postawa, przeradzając się w nacjonalizm deifikuje naród, prowadziła do licznych wojen i konfliktów w historii, natomiast postawa niechęci wobec własnego narodu (ojkofobia) stanowi uzasadnienie rozwoju instytucji ponadnarodowych, które ograniczając suwerenność demokratycznego państwa narodowego, pośrednio ograniczają władzę ludu. W końcowej części artykułu zamierzam sparafrazować obrazy narodu zakładane w postawie nacjonalizmu, patriotyzmu i ojkofobii w aparaturze pojęciowej deformacyjnej koncepcji kultury Leszka Nowaka.