Wpływ prawicowych ideologii jako źródło spadku zaufania społecznego w Polsce

Abstract

Artykuł zawiera omówienie dwóch zagadnień. Pierwszym jest wprowadzający opis głównych ustaleń dotyczących kategorii zaufania, zarówno teoretycznych (m.in. Luhmann i Putnam), jak empirycznych, ukazujących jednoznacznie korzyści z rozwoju kooperacji i więzi między grupami i środowiskami społecznymi. Drugim, podjętym zagadnieniem jest przedstawienie sześciu współczesnych założeń ideologicznych przyjętych przez obecny obóz rządzący, których związek z tradycją przedwojennej polskiej prawicy ukazano w tekście. Są to kolejno: prymat dobra narodu ponad prawem, koncepcja Katolickiego Państwa Narodu Polskiego, „przełom narodowy”, jedność ideologiczna, antysemityzm, kult militaryzmu i siły. W podsumowaniu zawarta została teza, iż dalsze propagowanie tych idei stworzyć może warunki dla regresu zaufania w Polsce, jako podstawowego składnika nowoczesnych systemów demokratycznych.Paper contains two issues. First is description of basic findings on trust: on the one hand theoretical ones (Luhmann, Putnam), on the other hand empirical, showing advantages on developing cooperation and bonds between social groups. Second issue is presentation of six modern ideological assumptions, which were taken by present ruling elite in Poland. These assumptions were inspired by before Second World War radical right-wing Polish groupings. Modern assumptions, which were taken by ruling elite are: primacy of right of nation over law, „Catholic State of Polish Nation” concept, „national breakthrough”, ideological unity, antisemitism and cult of militarism and power. There is a thesis in summary, that constant propagation those assumptions by ruling elite may create in Poland background for decline trust, as a basic element of modern democratic systems.