Badania biograficzne i narracyjne w perspektywie interdyscyplinarnej. Aplikacje - Egzemplifikacje - Dylematy metodologiczne

Abstract

The monograph focuses on multifaceted analysis of biographical and narrative research in social sciences and humanities, and takes into account two fundamental aspects of scientific enquiry. On the one hand, it comprises a methodological analysis of these methods, of the strategies utilised for collecting and analysing qualitative data (often inextricably linked to quantative data), the merits and drawbacks, opportunities and limitations of these methods, and the dilemmas and open questions related to their assumptions and use. On the other, the possibilities for using them and examples of their applicaton in interdisciplinary discourse (based on pedagogy, ethnology, cultural sciences, sociology, psychology, history, medicine) and selected studies of spheres of social reality, and also interpersonal and intrapsychic phenomena. The authors who used or use biographical and narrative methods in various contexts, in terms of numerous verification strategies ('pure' qualitiative methods, combined with quantitative methods in the form of mixed methodoligues and ultimately context-based qualitative methods and illustrative methods with regard to the research goals achieved) and the diverse repertoire of methods and techniques, acquaint the reader with their research method and invite deeper methodological reflection.Monografia skoncentrowana jest na wielowątkowej analizie badań biograficznych i narracyjnych, stosowanych w naukach społecznych i humanistycznych. Uwzględniono w jej ramach dwa zasadnicze aspekty naukowego oglądu. Jest to z jednej strony metodologiczna analiza wspomnianych metod – wykorzystywane w nich strategie zbierania i analizowania danych jakościowych (często w ścisłym związku z danymi ilościowymi), zalety i wady, szanse i ograniczenia stosowania tych metod, dylematy i pytania otwarte związane z ich założeniami i wykorzystaniem. Z drugiej zaś – możliwości i przykłady ich aplikacji w dyskursie interdyscyplinarnym (na gruncie pedagogiki, etnologii, nauk o kulturze, socjologii, psychologii, historii, medycyny) i badaniach wybranych obszarów rzeczywistości społecznej, zjawisk interpersonalnych oraz intrapsychicznych. Autorzy tekstów, którzy wykorzystywali lub wykorzystują w swojej pracy naukowej metody biograficzne i narracyjne w różnych kontekstach tematycznych, w ramach rozlicznych strategii weryfikacji („czyste” metody jakościowe, łączone z metodami ilościowymi w ramach metodologii mieszanej, czy wreszcie metody jakościowe wykorzystywane kontekstowo i ilustracyjnie w stosunku do realizowanych celów badawczych) i zróżnicowanego repertuaru metod oraz technik szczegółowych, przybliżają czytelnikowi swój warsztat badawczy, proponują pogłębioną refleksję metodologiczną. Zbiór tych różnorodnych, interdyscyplinarnych tekstów może stanowić asumpt do świadomej, pogłębionej refleksji nad możliwościami i ograniczeniami metod biograficznych i narracyjnych w praktyce badacza, zarówno doświadczonego już w realizacji weryfikacji empirycznych, jak i dopiero poszukującego swej naukowej drogi.