The circular and linear structure of political values and the three stereotypes about the left, center and right

Abstract

The aim of the article is to give arguments against the presence of three stereotypes in political science concerning leftism, centrism and rightism. The first one involves the classification of political entities by indicating their place on the left-centre-right axis. The second is based on the belief that leftism, centrism and rightism can be narrowed down to specific levels of competition (e.g. views on the economy or religion). The third stereotype is “dogma” that the conflict over political values was initiated during the French Revolution. The author explains his position with reference to the psychological theory of Shalom H. Schwartz and the circular matrix of meta-value.Celem artykułu jest przedstawienie argumentów na rzecz rezygnacji z utrwalania w nauce o polityce trzech stereotypów dotyczących lewicowości, centrowości i prawicowości. Pierwszy z nich polega na klasyfikowaniu podmiotów politycznych przez wskazywanie na ich miejsce na osi lewica–centrum–prawica. Podstawą drugiego jest przekonanie, że lewicowość, centrowość i prawicowość można zawęzić do określonych płaszczyzn rywalizacji (na przykład do poglądów na gospodarkę, kształt państwa, religię). Trzecim stereotypem jest „dogmat”, że konflikt o wartości polityczne został zapoczątkowany w okresie rewolucji francuskiej. Autor uzasadnia swoje stanowisko w odniesieniu do psychologicznej teorii Shaloma H. Schwartza oraz kołowej struktury wartości politycznych.