Doświadczanie agresji w miejscu pracy - Mościcka, Agnieszka (My University, 2010)
Celem prezentowanych badań była analiza mechanizmów i czynników biorących udział w procesie doświadczania agresji przez pielęgniarki w miejscu pracy. W zakres procesu doświadczania agresji włączono mechanizm „bezpośrednich automatycznych reakcji na agresję” (BRA). Wyróżniono trzy typy BRA: reakcję asertywną, reakcję agresywną i reakcję uległą. Założono, że są one modyfikowane przez cechę lęku i wzór zachowania. Badania przeprowadzono z udziałem reprezentatywnej dla województwa mazowieckiego, 1146 osobowej, próby pielęgniarek. Jako narzędzia badawcze wykorzystano wystandaryzowane kwestionariusze o potwierdzonych właściwościach psychometrycznych. W badaniu sprawdzano istnienie zależności pomiędzy częstością doświadczania agresji, sposobem bezpośredniego reagowania na agresję i odległymi skutkami doświadczonej agresji ujawniającymi się w postaci objawów wypalenia zawodowego, niskiej satysfakcji zawodowej, oraz zaburzeń z zakresu zdrowia psychicznego. Wyniki wykazały, że reagowanie w sposób asertywny stanowi bufor ochronny przed rozwijaniem się negatywnych konsekwencji doświadczania agresji i stresu zawodowego. Najbardziej niekorzystnym pod względem skutków zawodowych i zdrowotnych sposobem reagowania, jest reagowanie w sposób agresywny. Niejednoznacznym typem reakcji jest, pod wyżej opisanymi względami, reagowanie w sposób uległy. Sposoby bezpośredniego reagowania na agresję zależą od cech indywidualnych i cech środowiska, choć zdecydowanie silniej od tych pierwszych. Cecha lęku jest silnie związana ze wszystkimi trzema sposobami reagowania na agresję. Wzór zachowania wiąże się z reagowaniem w sposób agresywny i uległy.

The study examines the consequences of exposure to work-related aggression, and in particular, focus upon the role of “automatic reaction to the aggressive behavior” (ARA) as mediating variable. Except consequences of aggression and role of ARA, trait-anxiety and type A/B behavioral pattern (TABP/TTBBP) are discussed as modifiers of automatic individual reaction to the aggression. There are three types of ARA: aggressive reaction, submissive reaction and assertive reaction.A sample of 1146 nurses, representative of the Mazovian Chamber of Nurses and Midwives was surveyed. The standardized “paper and pencil” questionnaires were employed in the survey. The results indicate that long-term consequences of experienced threat depending of what type of reaction are usually presented to the aggression. There are statistically significant relation between aggressive and submissive reaction and mental health problems, physical illness, burn out syndrome and low job satisfaction. Assertive reaction are protective buffer helping person to cope with direct danger and preventing against the development of long-term negative consequences of experienced aggression. Tendency to express an aggressive reaction to the aggressive behavior of others was positively correlated with a high level of trait-anxiety and TABP and submissive reactions to aggression with a high level of trait-anxiety and TBBP, whereas tendency to express assertive reaction when being attacked was related to a low level of trait-anxiety and TBBP.
Experiencing of workplace aggression
Instytut Medycyny Pracy: Zakład Psychologii Pracy
Keywords: agresja w miejscu pracy; workplace aggression; stres zawodowy; workplace (job) stress; zezpośrednie reakcje na agresję; immediate reaction on aggression; wypalenie zawodowe; burnout; zdrowie psychiczne; mental health; cecha lęku; trait anxiety; wzór zachowania; type of behavioral pattern; asertywność; assertiveness