Archeologia Józefa Kostrzewskiego z perspektywy współczesnej refleksji metodologicznej - Kobiałka, Dawid (My University, 2014)
Praca doktorska dotyczy Józefa Kostrzewskiego (1885-1969), jednego z najbardziej wpływowych polskich archeologów. Jednak dzisiaj zwykle się go postrzega jako jedynie element historii polskiej myśli archeologicznej. W pracy dowodzę, że czasem nie ma nic bardziej innowacyjnego i nowego niż właśnie powrót do przeszłości. Metodologia jest zwykle rozumiana jako zbiór zasad umożliwiający zdobywanie pewnej wiedzy. Zgodnie z tym, metodologia jest sposobem widzenia i stawiania problemów naukowych. W takim rozumieniu metodologii mieści się również paradygmat poszlakowy Carlo Ginzburga. Upraszając, paradygmat poszlakowy bazuje na idei, że detale, nieistotne jakoby poszlaki, itd. mówią więcej niż oczywiste fakty. Jednym z najlepiej znanych przykładów paradygmatu poszlakowego jest Sherlock Holmes. Był on zawsze gotowy do odkrycia prawdy bazując na nieważnych jakoby detalach (faktach). W pracy staram się poszerzyć rozumienie paradygmatu poszlakowego by móc badać archeologię Józefa Kostrzewskiego. Sherlock Holmes jest częścią kultury popularnej. Stąd też zakładam, iż jeśli archeologia jest o relacjach między przeszłością a teraźniejszością, to również powinno być możliwe badanie archeologii poprzez kulturę popularną.

The thesis is about Józef Kostrzewski (1885-1969), one of the most influential Polish archaeologists. However, today he is usually approached only as part of the history of Polish archaeology. I claim in the thesis that sometimes there is nothing more innovative and progressive than returning to the past. Methodology is usually understood as a set of rules that allow to get reliable knowledge. According to such perspective, methodology is a way of seeing and approaching scientific problems. Within such comprehension of methodology lies Carlo Ginzburg's idea of the conjectural paradigm. To simplify, the conceptual paradigm relies on the idea that details, irrelevant clues and so on tell more than the obvious facts. One of the most well-known examples of the conjectural paradigm is Sherlock Holmes himself. He was always ready to discover the truth basing on, what seems to appear as, irrelevant details (facts). I try, in my PhD thesis, to broaden the conjectural paradigm to approach the archaeology of Józef Kostrzewski. Sherlock Holmes is a part of popular culture. I presuppose that if archaeology is about relations between past and present, it should be possible to approach archaeology through popular culture as well.
The Józef Kostrzewski’s archaeology from a perspective of contemporary methodology
Wydział Historyczny: Instytut Prahistorii
Keywords: Kostrzewski Józef; historia myśli archeologicznej; history of archaeological thought; metodologia; methodology; kultura popularna; popular culture